एनपीएलः प्लेअफको दबाबमा विराटनगर, शीर्ष स्थान जोगाउने दाउमा लुम्बिनी

काठमाडौँ । नेपाल प्रिमियर लिग (एनपीएल) क्रिकेटको तेस्रो संस्करणअन्तर्गत शनिबार लुम्बिनी लायन्स र विराटनगर किङ्ग्सबीच प्रतिस्पर्धा हुँदैछ । कीर्तिपुरस्थित त्रिवि अन्तर्राष्ट्रिय क्रिकेट मैदानमा बेलुका ५ बजे हुने खेलमा दुवै टोली जित निकाल्ने लक्ष्यसहित मैदान उत्रनेछन् ।

लुम्बिनी यसअघि नै प्लेअफमा पुगिसकेको छ । त्यसैले उसका लागि यो खेल अंकतालिकाको शीर्ष स्थानमा आफ्नो पकड बलियो बनाउने अवसर हुनेछ । उता विराटनगरलाई भने प्लेअफको सम्भावना बलियो बनाउन जित्नैपर्ने दबाब छ । यही फरक परिस्थितिका बीच हुने खेलमा लुम्बिनी आफ्नो लय कायम राख्न चाहन्छ भने विराटनगर जितको खोजीमा हुनेछ ।

लुम्बिनीले आफ्नो बलियो उपस्थिति देखाइसकेको छ । ६ खेलबाट ९ अंक जोड्दै प्लेअफमा स्थान सुरक्षित गरेको लुम्बिनी अहिले अंकतालिकाको शीर्ष स्थानमा छ । उता विराटनगरले ६ खेलबाट ६ अंक जोडेको छ । प्लेअफको सम्भावना कायमै राख्न उसलाई अब जितको आवश्यकता छ ।

लुम्बिनीको अहिलेसम्मको प्रदर्शन हेर्दा टोलीले सन्तुलित क्रिकेट खेलिरहेको देखिन्छ । ब्याटिङ र बलिङ दुवैमा उसले आवश्यकताअनुसार प्रदर्शन गर्न सकेको छ । ६ खेलमध्ये ४ मा जित, एकमा हार र एक खेलमा अंक बाँडेको लुम्बिनीको सबैभन्दा ठूलो शक्ति भनेको खेलअनुसार आफूलाई सम्हाल्न सक्नु हो ।

प्रतियोगिताको उद्घाटन खेलमै सुदूरपश्चिम रोयल्सलाई ७ विकेटले हराएको लुम्बिनीले त्यसपछि पोखरा एभेन्जर्स र जनकपुर बोल्ट्सविरुद्ध पनि जित निकाल्यो । बीचमा काठमाण्डु गोर्खाजसँग ३६ रनले पराजित भए पनि टोलीले त्यसलाई लामो समय बोक्नुपरेन । कर्णाली याक्सविरुद्ध ४ विकेटको जित निकाल्दै उसले पुनः आफ्नो लय प्रमाणित गर्‍यो ।

लुम्बिनीको प्रदर्शनमा एउटा महत्त्वपूर्ण पक्ष के देखिन्छ भने टोली कुनै एक खेलाडीको भरमा मात्र निर्भर छैन । ब्याटिङमा डि’आर्सी सर्ट, रोहित पौडेल, नीरोजन डिकवेला र दिलीप नाथले जिम्मेवारी बाँडिरहेका छन् । विशेषगरी सर्टको ब्याटिङ लुम्बिनीका लागि भरोसायोग्य बनेको छ । कर्णालीविरुद्ध ३४ बलमा ४६ रन बनाएका उनले कठिन अवस्थामा पनि इनिङ्स सम्हाल्न सक्ने क्षमता देखाएका छन् ।

लुम्बिनीको अर्को बलियो पक्ष बलिङ हो । शेर मल्लले ९ विकेट लिइसकेका छन् । रुबेन ट्रम्पलम्यान, किशोर महतो र तिलक भण्डारीले पनि बलिङ आक्रमणलाई साथ दिएका छन् । यसको अर्थ लुम्बिनीसँग सुरुवाती ओभरमा दबाब सिर्जना गर्ने र बीचका ओभरमा विपक्षीलाई रोक्ने दुवै विकल्प छन् ।

तर विराटनगरविरुद्ध लुम्बिनीले आफ्नो यही सन्तुलन कायम राख्नुपर्नेछ । किनभने विराटनगरको बलिङ आक्रमण पनि सामान्य छैन ।

विराटनगरको यात्रा भने उतारचढावपूर्ण रह्यो । सुरुवाती दुई खेलमा चितवन राईनोज र कर्णाली याक्ससँग पराजित भएको टोलीले त्यसपछि सुदूरपश्चिम र जनकपुरलाई हराउँदै पुनरागमन गरेको थियो । तर काठमाण्डु गोर्खाजसँग ९ विकेटको फराकिलो हारले फेरि टोलीको कमजोरी उजागर गर्‍यो । बिहीबार पोखरा एभेन्जर्सलाई ४ विकेटले हराएपछि भने विराटनगरले आत्मविश्वास फर्काएको छ ।

पोखराविरुद्धको जितमा कप्तान सन्दीप लामिछाने नायक बने । उनले ह्याट्रिकसहित ६ विकेट लिए । यो प्रदर्शनले विराटनगरको बलिङ आक्रमणमा कति ठूलो प्रभाव पार्न सक्छ भन्ने संकेत गरेको छ । तर एउटा खेलमा उत्कृष्ट प्रदर्शन गर्नु र त्यही लय अर्को खेलमा दोहोर्‍याउनु फरक कुरा हो । अब सन्दीपले लुम्बिनीविरुद्ध पनि त्यही प्रभाव कायम राख्न सक्छन् कि सक्दैनन्, त्यो हेर्नलायक हुनेछ ।

विराटनगरको सबैभन्दा ठूलो भरोसा भने ब्याटिङमा लोकेश बम हुन् । ६ खेलमा २२७ रन बनाएका लोकेशले निरन्तर रन बनाइरहेका छन् । उनको उच्च स्कोर ८७ रन छ । आन्द्रे रसेलले पनि १४४ रन बनाउँदै आक्रामक ब्याटिङको विकल्प दिएका छन् ।

तर विराटनगरको चुनौती यी दुई खेलाडीको व्यक्तिगत प्रदर्शनमा मात्र सीमित छैन । लोकेशले रन बनाए पनि अन्य ब्याट्सम्यानले साथ दिन नसके टोली दबाबमा पर्न सक्छ । रसेलले छोटो समयमा खेलको दिशा बदल्न सक्छन्, तर उनलाई क्रिजमा टिक्न दिन विपक्षी बलरले विशेष रणनीति बनाउन सक्छन् । त्यसैले विराटनगरलाई ब्याटिङमा साझेदारी आवश्यक छ ।

बलिङमा कप्तान सन्दीपसँगै एन्जेलो म्याथ्युजको भूमिका पनि महत्त्वपूर्ण हुनेछ । म्याथ्युजले ८ विकेट लिइसकेका छन् । लुम्बिनीको बलियो ब्याटिङ लाइनअपलाई रोक्न विराटनगरले सुरुवाती ओभरमै विकेट निकाल्नुपर्ने हुन्छ । लुम्बिनीका ब्याट्सम्यानलाई क्रिजमा जम्न दिएमा खेल विराटनगरको नियन्त्रणबाहिर जान सक्छ ।

अब यी दुई टोलीको आपसी प्रतिस्पर्धाको इतिहास हेरौँ ।

एनपीएलका अघिल्ला दुई संस्करणमा लुम्बिनी र विराटनगरबीच तीन खेल भएका छन् । पहिलो भेटमा विराटनगरले लुम्बिनीलाई २ विकेटले हराएको थियो । लुम्बिनीले बनाएको १९१ रनको लक्ष्य विराटनगरले १९ ओभर ५ बलमा ८ विकेट गुमाएर पूरा गरेको थियो । तर त्यसपछिका दुई भेटमा भने लुम्बिनीले विराटनगरलाई निराश बनायो ।

दोस्रो संस्करणको लिग चरणमा लुम्बिनीले विराटनगरलाई ५ विकेटले हराएको थियो । त्यसपछि क्वालिफायर–२ मा पनि ४० रनले पराजित गर्‍यो । यसले पछिल्ला भेटमा लुम्बिनीको मनोवैज्ञानिक पकड देखाउँछ । तर विगतको नतिजा मात्रै आगामी खेलको नतिजा निर्धारण गर्ने आधार होइन । विशेषगरी टी–२० क्रिकेटमा केही ओभर र केही खेलाडीको प्रदर्शनले नै खेलको दिशा बदल्न सक्छ ।

शनिबारको खेलमा सबैभन्दा चासोको विषय सन्दीप लामिछाने र लुम्बिनीका ब्याट्सम्यानबीचको प्रतिस्पर्धा हुनेछ । पछिल्लो खेलमा ६ विकेट लिएका सन्दीपको आत्मविश्वास उच्च छ । तर लुम्बिनीसँग पनि सन्दीपको स्पिनलाई सामना गर्न सक्ने अनुभवी ब्याट्सम्यान छन् । डि’आर्सी सर्ट र रोहित पौडेलले स्पिनविरुद्ध संयमित ब्याटिङ गर्न सके विराटनगरको मुख्य हतियार कमजोर हुन सक्छ ।

अर्कोतर्फ लोकेश बमलाई सुरुमै रोक्नु लुम्बिनीका बलरको प्राथमिकता हुनेछ । लोकेशले लामो इनिङ्स खेल्न पाए विराटनगरले ठूलो स्कोर बनाउन सक्छ । उनलाई रोक्न शेर मल्ल र ट्रम्पलम्यानको सुरुवाती बलिङ महत्त्वपूर्ण हुनेछ । त्यसैले खेलको सुरुवाती ओभरमै दुवै टोलीले आफ्नो रणनीति कति प्रभावकारी रूपमा लागू गर्छन् भन्ने कुराले नतिजामा असर पार्नेछ ।

त्रिवि मैदानको पछिल्लो अवस्थाले पनि खेलमा भूमिका खेल्न सक्छ । पिचमा ब्याटिङ सहज नभएमा सुरुवाती विकेट जोगाउनु र बीचका ओभरमा साझेदारी बनाउनु महत्त्वपूर्ण हुनेछ । यस्तो अवस्थामा हतारमा रन बनाउनेभन्दा विकेट हातमा राखेर अन्तिम ओभरमा आक्रामक हुने टोलीले फाइदा लिन सक्छ । बलिङ गर्ने टोलीले पनि सही लाइन र लेन्थ कायम राख्दै दबाब सिर्जना गर्नुपर्नेछ ।

अंकतालिकाको समीकरणले विराटनगरमाथि थप दबाब सिर्जना गरेको छ । शनिबारको खेल जिते विराटनगरको अंक ८ पुग्नेछ । यसले प्लेअफको सम्भावना बलियो बनाउन सक्छ । तर हारले टोलीलाई अन्तिम चरणका खेलमा थप दबाबमा पुर्‍याउनेछ । लुम्बिनी भने प्लेअफमा पुगिसकेकाले केही सहज अवस्थामा छ । तर शीर्ष स्थानमा रहनु र प्लेअफमा बलियो मनोवैज्ञानिक आधार बनाउनु उसका लागि उत्तिकै महत्त्वपूर्ण छ ।

समग्रमा हेर्दा लुम्बिनी अहिलेको लय, अंकतालिका र आपसी प्रतिस्पर्धाको इतिहासका आधारमा केही बलियो देखिन्छ । टोलीको ब्याटिङ र बलिङ दुवै पक्षमा विकल्प छन् । विराटनगरसँग भने लोकेशको निरन्तरता र सन्दीपको जादुयी बलिङ नै जितका मुख्य आधार हुन् ।